ESTRAPERLOREN BIDEA. ESPINOSATIK LAS MACHORRAS-ERA.

EUSKERA

“Sukaldeak” hartzen dugu  abiapuntu, barbakoarako parrilla eta bankuez hornitutako aldea, antzinako abere-azokaren ondoan, Espinosako kanpoan. Ibilbide osoaren norabide orokorra iparmendebaldekoa da eta hasieratik bidean aurki daitezke marra laranjak eta zuriak. Bidea hasten dugu Bardalerantz, Trueba ibaiaren uholde-lautada. Azokaren eraikina pasatu eta gero zuzentzen gara ezkerrera bardalean sartzen gara, erdiko pistatik zeharkatzen dugu Barcenas-era ailegatu arte. Sarreran  belarrezko lauda bat urkitzen dugu oso agerikoak diren  harri eta zuhaitz handi batekin, baita  sienale-tantai bat ere. Adierazten digu Las Machorras-erako bidea, gure helmuga, bai Barcenas-etik bai errotatik. Zuzentzen gara ezkerrera errotaren bidetik. Errotara heldu baino lehen eskuinera jotzen dugu ibaiaren ertzeraren ondoan doan bidea jarraituz. Errotaren urjauziatik pasatzen gara eta balardien artean sartzen gara ibaiaren zubiara iritzi arte. Tarte honetan ez dago arazorik marra gorriak eta zuriak ez galtzea komenigarria da.

 Zubia behin pasatuta, metro gutxietara, beste seinale-tantai berri batek eramaten gaitu eskuinera. Bidezidor bat ibaiaren eskuineko ertzetik, ibaiaren ibildearen arabera, doa Las Machorras-eraino. Hiru kilometro dira, benetan oso atseginak. Bideak ikuspegi ederrak eta ibaiertz-landaretza, urritz ugariekin, eskaintzen dizkigu. Momenturen batean bidezidorra ibaitik pixka bat bereizten da ertz iraganezinen bat sahiesteko, maldan gora eskudelez eta eskaierez igotzen du. 

Pixka bat aurrerago egurrezko zubi txukunak errekatxo bat pasatzera laguntzen du. Azkenean, Las Machorras-era heltzen gara. Itzultzen gara leku beretik. Gutxi gorabehera, joan eta etorria 12 km izan dira.

IBILBIDEAREN ARGAZKIAK

GPSRAKO TRACK

TXAMANTXOIA/MAZEEN GANDORREN ZEHARBIDEA.

CASTELLANO

Linza aterpetik (1330 m) abiatuz, gailurra begi-bistan, Errepidetik tarte txiki bat aurrera egiten da belardi baterino. Eskuinetik basoan sartzen den pista arbuiatuz, belarditik zuzenean igo ginen. Basoan sartu baino lehen mugarriak aurkitu genituen. Pagadi/izeidi hostotsuan aldapa pikoa igoz (Iparralde), altitudea irabazi ahala, bidezidorra argiagoa egiten da baita egurra ateratzeko pista bat agertu ere. Rinconada amildegiaren ezkerrera eramaten duen gandorra beti jarraituz, lautadatxo bat zeharkatu eta gero biratu ginen iparraldetik iparmendebalderantz. Behin gailurren lerroan, EIE ertza nabarmentzen da,  basotik atera ginen Aztaparreta lepoaren gainetik, orain gure bizkarrean kokatuta.

Nahiz eta bidezidorra eskistozko gandor aldapatsu eta ezegonkorrean ia ia ez ikusi, ertzea jarraitzea besterik ez zen. Erdiko tartean trinkotasun gutxi duten harriak trepatu behar genituen. Tarte honek, pixka bat airekoa, gutxi irauten du. Gainetik bidezidorra argiagoa da eta goiko zati aldapatsua sahiesten du Txamantxoia/Mazen gailur panoramikara bertara ateratzen den diagonala marraztuz.

Hegoaldeko isurialdetik jaisten hasi ginen, belarrezko tarte bat behin pasauta, harri ezegonkorrez beteta dagoen malda bat agertzen da bidea oztopatuz. Eskuinera errezago ibiltzeko bidexka bat dago. Hurrengo belarrezko aldapan hegoaldeko gandorran jarraitzea eta Malarrés-en bordarako pista bilatzeko, Belaguako isaurialdean kokatuta, lur erosoagatik bira zabala egitearen artean aukeratu behar da. Gandorren zeharbidea betetzeko gogoz, mugarriei arreta jarrita, pinu isolatu eta sasien artean altitudea galtzen gindoazen harrizko mailak gainditzen genituen bitartean. 

Behin mendiaren oinarrian, basoaren barruan, Huesca eta Nabarraren arteko banalerroaren alanbre-hesia topatu genuen. Maze lepoan kokatutako pasabideak Hueskako isurialdera itzultzen utzi zigun (1472 m). Bide markatu batek eta jarraian egoera txarrean dagoen pista batek beste pista zabal batera eraman gintuzten bertan kartel batek Maze lepoa adierazten du. Rincon de Maz-ko amildegitik doan pistatik bira zabala eginez bailara iritsi ginen. Ibaia berehala gurutzatuz asfaltotik itzultzeko edo eskuineko aldearen belardietatik aurrera eginez, edozein kasutan itzultzen gara errepidera Linza aterpean ibilbide zirkularra amaitzeko (1330 m) (F) (3.00h).

Luis.

CASTRO VALNERA, MIERA IBAIAREN SORBURUTIIK

CASTELLANO

Lierganes-tik Miera ibaiaren bideari jarraituz San Roque de Rio Miera heldu ginen. Lunada mendateko errepidea hartu genuen eta gora heldu baino lehen, Alto Miera begiratokia behin pasauta, pagaditxo bat zeharkatu genuen. Bertan, errepidearen ezkerrera, badago aparkatzeko tokia (1000 m). (10 km San Roque, 25 Liérganes, 75 kn Laredo, 120 km Bilbao).

Miera ibaiaren lehenego zubiaren ondoan hasi ginen ibiltzen. Zubia pasatu Gabe, ezker aldeko bidezorratik igo ginen, belardien artean, borda suntsitu bateraino. Hondoan Portillo de la Hoz-en sakonune zabala ikusten da (hegoaldea). Bideak, orain, eskuineko belarrezko maldatik jarraitzen du, errekatzoaren gainetik igotzen den bitartean altitudea irabazten doa pixkanaka. Zirkoaren hondora heltzerakoan maldaz aldatu ginen, goiko hormaren belarrezko aldapa pikoa igotzen, diagonalean, eskuinatik ezkerrera, Portillo de la Hoz-en gainetiko kordalera atera arte. Orduan, El Bernacho-tik eta Lunadako zirkotik datozen ibilbideen bidearekin lotu ginen (1.400m) (1h.).

Gailurren lerrorainoko igoera jarraituz, Vega de Pas izurialdera ateratzerakoan (1510m), Torcaverosa-ren belarrezko gailurra (1561m) eskuinera geneukan. Castro Valnera-ren gandorrarekin berehala lotzeko muino bat besterik ez genuen inguratu behar izan. Harrizko pausoren batean eskuak bermatu behar izan genituen eta berehala tontor nagusia agertu zen iparraldeko gailurra (1695m) pasatu eta gero. Harrizko bretxa bat gaindituz eta eskuak bermatzea eskatzen duten harrizko blokeekin ertz txikia igoz, gailurrako plataforman kokatuta dagoen erpin geodesikora heldu ginen (1718 m) (1.45h).

Luis.

IBILBIDEAREN ARGAZKIAK

MONTERAPIA "Aldapa gora pentsatzen da hobeto"

CASTELLANO

Juanjo Garbizuk mendizaletasunari buruzko liburu bat argitaratu du. MONTERAPIA Diéresis argitaletxe eskutik. Liburua beste edozein gauza baino gehiago atsegina egin zait.

Hamar ataletan mendizaletasunaz duen ikuskera berezia kontatzen digu. Bere eskarmentuen bidez eta besteenen bidez aleatzen ditu bere ikuspuntuak, ezdabaidagarriak, nola ez, baina oso iradokitzaileak. Mendian ezer uko egin gabe, kirol honen aurpegi bare eta zuhurra aldarrikatzen du, izadiarekin elkartzea, norberarekin, lagunarekin, ahaleginarekin.

Mendi guztiak gure bizimodu urbanoak sortzen dizkigun estrés, akidura eta estutasunatik ihes egiteko aukera paregabeak dira Juanjorentzat. Gure bizimoduak, hainbestetan lehiakorra eta frustratzailea, ez digu esparrurik uzten begiratzeko, asetasunarako.

Juanjo berak zer kontatu nahi duen zehazten du:

"Liburu honek ez du mendizaletasunaz, kirol bezala, hitz egiten, are gutxiago bere aurpegi lehiakorraz, ezta enpresen mundura zuzenduta dago ere. Bere asmoa oso desberdina da: Edonor pertsona, edozein sexu, heziketa edo maila soziala izanda ere, oraindik egin ezean, mendiko ibilbide edo txano batek eskaintzen dizkion denetariko onurak gozatzen has dadila lortzea.

Harengatik liburua zortzimilez ez da, ezta lorpen handiez ere. Lorpen pertsonal txikiez beteta dago, hori bai: mendiak, edozein mendi, hurbilena eta eskuragarriena barne, zure bizi-kalitatea obetzeko eta zuri laguntzeko duen gaitasunaz hitz egiten du. Jolas-parke baten errusiar mendia baino zapaldu ez duzun pertsona bat izan arren."

Baina Junajok ez dio uko egiten teknologiari eta are gutxiago internet-ari. Horixegatik atal bakoitzak tabletetarako edo smarphon mugikorretarako QR kode bat Dakar. QR kodeak irakurtzen dituen programa batez atalarekin zerikusirik duen bideo bat ikusi ahalko duzu. Gailu hauek izan ezean kode bakoitzaren azpian zure ordenagailuaz bideoetara eramango zaituen web helbide bat aurkituko duzu.

Azkenik, Juanjok bere ibilbedeetan egindako bideoak ikus ditzakegu web helbide honetan: 

www.mendivideo.com

EUSKAL MENDIZALE FEDERAZIOAREN GOMENDIOAK MENDIAN GURE BURUA BABESTEKO

CASTELLANO

Euskal Mendizale Federazioaren gomendiaok mendian gura burua babesteko:

-Triptiko bat "Medikuntza-aholkularitza eta laguntza mendian".

- "Mendi botikina mendizaleentzat".

- "Osasun arauak mendizaleentzat".

ESPIGUETE CARDEÑO DE ABAJO-TIK

CASTELLANO

Eguraldiaren iragarpena txarra zen baina Espigueteren gailurrera ailegatu ginen, lainoz beteta izan eta zerua erabat estalita zegoen arren. Cardeño de Abajo-tik (1320 m) abian jarri ginen. Herriaren gainetik hasten den pista bat hartu genuen. Hasieran hegomendebalderantz gero iparralderantz eta azkenean mendebalderantz, gutxi gorabehera. Pistak landarez betetako ermua zeharkatzen du aritzekin, piorno-ekin eta isatsekin bidearen alboetan.

Hiru kilometroetara mugarri handia agertu zen  Espigueteren maldak nondik igotzen hasi  behar genuen adieraziz. Hasierako metroak belardiak ziren. Jarraitu genuen igotzen mugarriz mugarri eta gailurrera arte Iparralmendebaldeko norabideari eutsi genion. 

Pizkanaka pizkanaka aurrera joan ginen, kariazko harrietako eremura iritsi ginen eta gero  lehen elurtegira.  Pixka bat aurrerago harrieta, azaleko elurtua eta irristatsua, aurkitu genuen. Harrietaren eremua gailurrera eraman gintuen kanal handia da. Goiko aldeak elur geruza lodi eta biguna bazeukan eta ez genituen kranpoirik erabili behar baina pioleta bai aldaparen makurduragatik. Azkenean goiko ertzera heldu ginen baina gurutzea eta mugarri geodesikoa (2446 m) ukitzeko hogeita hamar metroko ertz zorrotza zeharkatu genuen.

IBILBIDEAREN ARGAZKIAK

GPSRAKO TRACK

TOUBKAL-ATLAS

CASTELLANO

Martxoan Lagun batzuek igo dute Toubkal. Power Point bitan bere abentura, abileziaz, describatzen dute. Oso interesgarri  iruditu zait Txokomendi blog-ean eskegitzea, Atlas mendilerreoa oso maiztua dela eta , batez ere bere gailurrik garrantzitsuena Toubkal.

Power Point sarean eskegitzea ez da erraza izan. Dropbox bidez egin dut baina ez nau konbentzitu oso. You-Tube bidez saiatu dut baina ez dut lortu. Lerro hauek irakurtzen dituen norbaitek  modu egokiago bat  ezagutuz gero niri kontatzea eskertuko nioke (diegoiraeta@gmail.com).

Hala ere, estekan klik egingo duzuenean dropbox pataila agertuko da. Eskuinera badago kutsore bat erabiliko duguna diapositibak pasatzeko. Diapositibak zenbatuak dira. Ordenagailura deskargatzeko aukera badaukazue ere hórrela ikus dezakezue pelikula moduan eta musika eta guztiz.

TOUBKAL 1

TOUBKAL 2